תחנה אמהות | Tkhine of the Matriarchs for the Torah Reading on Rosh Hashanah (Genesis 21:1–34) by Seril Rappaport (ca. 18th century)

Source (Yiddish) Translation (English)

דיא תחנה זאל מען זאגין אז מען נעמט אויש דיא ספר תורה׃
אום ראש השנה זאל מען דאש זאגין דרײא מאל׃
ײ ײ אל רחום וחנון ארך אפים ורב חסד ואמת נוצר חסד לאלפים נושא עון ופשע וחטאה ונקה׃
This tkhine is to be recited when the Sefer Torah is taken out.
On Rosh Hashanah one should say the following, three times:
“YHVH, YHVH El, gracious and compassionate, patient, abounding in kindness and faithfulness, assuring love for a thousand generations, forgiving iniquity, transgression, and sin, and granting pardon.”[1]Exodus 34:6-7.

רבונו של עולם איך טוא מיך אן לעהנן אן די י״ג מדות װאס זײנן אײטל דר בארימקײט איך טוא מיך דא שטעלין בעטין דײן הײליגן נאמן דען אזו װי מען טוט עפנען די טיר פון דעם ארון הקודש דאס מען זאל אויש ציהען די הײליגע ספר תורה אזו זאלסטו עפנען דײנע טויערין פון דר בארימקײט אונ זאלסט אונז אונזרע זינד װאס מיר האבין קעגן דיר װידר גישפעניגט מוחל זײן. אזו װיא מיר האבין אן גיטאן דײן הײליגע ספרי תורות אין װײסע מענטעליך אזו זאלסטו מאכן װײש אונזרע פלעקן פון דר נשמה װאס מיר האביו אײן גיפלעקט מיט אונזערי זינד װיא אין פסוק שטײט װען אײערע זינד װעלן זײן רויט װיא רויטע פאדים װעל איך זײא װײס מאכן.
Master of the Cosmos, I depend upon your thirteen attributes which are purest compassion. I stand before you and beseech your Holy Name, that just as we open the door of the Aron haKodesh to take out the holy Sefer Torah, so will you open your gates of compassion and forgive us our sins which we have committed against you. Just as we have dressed your holy Sifrei Torah in white mantles,[2]Per custom. Compare with the custom of wearing a white kittle. so may you make white the stains upon our souls that we have stained with our sins. As the verse says: ‘Though your sins be like scarlet threads, I will make them white.”[3]Cf. Isaiah 1:18

רבונו של עולם אזו װיא מיר טוען איצונד אויס נעמן די תורה װאס װערט גרופין ספר אזו זאלסטו אונז הײנט אן שרײבין אין ספר החײם אונ ספר ברכה אונ אויך ײעלן מיר טאן לײענן איצונד אין דײן ספר תורה װיא דוא האסט (שרה) איר תפלה גהערט אונ דאס װאר אום (ראש השנה) אונ אויך װעלן מיר הײנט לײענן צו (מפטיר) װי ײ האסט צו גהערט די תפלה פון דײן צדקת חנה אזו זאלסטו אויך הײנט צו הערן די גיבעט װאס מיר טוען דיר בעטן. אזו װיא דו האשט אום (ראש השנה) ארויש גינומן דײן קנעכט יוסף פון תפיסה אזוי זאלסטו אונז אויך ארויס נעמען פון דעם יום הדין אונ דו האסט אן גשריבן אין דײן הײליגע תורה אז אלע טויערין װערן ניט פר שלאסין אויף תפלה טאן צו דיר צו שרײען אונ װײנן. דר הער אונזר גיבעט שרײב אונז אן צו אײן גיזונט יאר. אונ זאלסט אונז ניט אװעק נעמן חלילה פון דער װעלט פר זיבציג יאר כדי מיר זאלן חלילה ניט לאזן קלײנע יתומים מיר זאלן זײ קענן דר ציהן זײ זאלן לערנן דײן הײליגע תורה פון דײן הײליגן נאמן װעגן אונ זאלסט אויך ניט אװעק נעמן אונזרע קינדר פר אונזר לעבן אויך האסטו אונז אן גשריבן אין דר תורה אז מען זאל ערליך האלטן פאטר אונ מוטר אויף זײער עלטר. דרום ליבר פאטר דר בארמיגר מיר טוען װײנן אונ בעטן דײן נאמן אז דו זאלסט חלילה ניט אװעק נעמן אונזרע קלײנע קינדר פר אונזר לעבין. פאטר דר בארמיגר גאט מיר טוען פאלן אויף אונזר פנים אונ מיר בעטן דיך זאלשט פון אונז ניט אװעק נעמן אונזרי מאנן דען דו האסט אן גשריבן איך װעל טאן קלאגן זײער ביטר װי אײן אשה טוט קלאגן אויף איר מאן. דרום רבונו של עולם בעט איך דיך דו זאלסט אונז ניט שײדן אונ אויך פאטר דר בארמיגער טוען מיר דיך בעטן דוא זאלסט ניט חלילה אװעק נעמן אונזרע ברידער אונ שװעסטר דען אונזרע טרעהרן זאל דורך לעכרין אײן לאך אונטר דײן הײליגע שטול אונזר תפלה זאל קומן אין דײן האנט ארײן
Master of the Cosmos, just as we now take out the Torah, which is called a holy book, so may you inscribe us today in the Book of Life and in the Book of Blessing.[4]Mishnah Avot 2:1 We are now about to read in your Sefer Torah how you heard Sarah’s prayer on Rosh Hashanah.[5]Cf. Rosh Hashanah 10b-11a. Hashem decreed on Rosh Hashanah that Sarah, Rivkah, and Ḥannah would conceive and give birth. We will also read in the haftarah how you heard the prayer of your righteous Ḥanah. So may you also hear our prayers today. Just as you freed your servant Yosef from prison on Rosh Hashanah,[6]Louis Ginzberg, Legends of the Jews, vol. 5, p. 343, note on vol. 2, p.169: “According to old sources, Joseph left the prison on New Year. Comp. Rosh haShanah 11a; Tehillim 81, 368; Targum Psalms 81:6.” so may you also free us on this Day of Judgment. You have written in your holy Torah that none of your gates is ever locked, so that you may hear our prayers and lamentations. Therefore, hear our plea. Inscribe us for a healthy year. And may you not, [G!D] forbid, take us away from this world before we are seventy years old,[7]Cf. Psalms 90:10 so that we will not, [G!D] forbid, leave young orphans behind. May we be able to raise our children so that they will study your holy Torah for your Holy Name’s sake. And may you also not take our children away during our lifetime. You have also written for us in the Torah that we should honor our father and mother in their old age. Therefore, dear merciful Father, we weep and beseech you not to, [G!D] forbid, take away our little children in our lifetime. Father, merciful God, we fall upon our faces and beg you not to take away our husbands, for you have written: “I will mourn very bitterly, as a woman mourns for her husband.”[8]Cf. 2 Samuel 14 Therefore, Master of the Cosmos, I beg you not to separate us from one another. Merciful Father, we beg you not to, [G!D] forbid, take away our brothers and sisters, for our tears would then bore a hole under your holy throne. May our prayers come into your hand.

אונ אויך טוען מיר בעטן די (ספרי תורות) װאס מען איצונד אויס נעמט זאלן פר אונז (מליץ יושר) זײן אונ דר שטן זאל אויף אונז ניט מקטרג זײן אונ דר מדת הרחמים זאל בײ שטײן בײא אונזרע מעשים דען איר הײליגע ספרי תורות גהערט פר אונז צו בעטן חאטשע מיר האבן ניט גיהאלטן פיל מצות װאס דרינן שטײט. נײערט מיר טוען זיך אן לעהנען אויף דעם װאש אין אײך שטײט גישריבן עש װעט זײן אײן צײט דאס ער װעט מוחל זײן די ישראל זײערע זינד. דרום בעטן מיר אויך לאז הײנט זײן די צײט אונ זאלסט מוחל זײן אונזרע זינד דען אין דײן הײליגע תורה שטײט עש איז ניט פר האנדן אײן זאך װאס דו זאלסט ניט מוחל זײן דורך תשובה. פאטר דר בארמיגר מיר טוען איצונד צו ברעכן אונזרע הערצר אויף דרײצעהן שטיק קעגין דײנע דרײצעהן מדות. מיר װעלין שוין מער ניט זינדיגן נײערט פר גיב אונזרע זינד דײנע הײליגע נביאים האבין גיזאגט צו די ישראל עש װעט זײן אײן צײט עש װעט קומן (משיח צדק) אונ װעט אויס לײזין. דרום בעטן מיר דיך אז דוא זאלסט מקײם זײן זײערע רײד. אונ זאלסט אונז געבין שפע וברכה פון דײן הײליגע האנט אז מיר זאלין חלילה ניט דארפן אן קומן צו אײן בשר ודם אמן סלה׃
We also ask the Sifrei Torah, which are now being taken out, to be advocates on our behalf. And may the Satan not accuse us, and may the attribute of mercy support our deeds. We beseech you, holy Sifrei Torah, even though we have not observed many of the mitsves which are written within you, nevertheless, we depend upon the verse as it is written, that a time will come when God will forgive the sins of Yisro’el.[9]Cf. Micah 7:18-19 Therefore, we beseech you, that today should be the day for you to forgive our sins, as it is written in your holy Torah: “There is nothing which cannot be forgiven through repentance.”[10]Genesis Rabbah 44:15 Merciful Father, we now break our hearts into thirteen pieces in accordance with your thirteen attributes. We will sin no more. Forgive our sins. Your holy prophets said to Yisro’el: “There will come a time when the righteous Moshiaḥ will come and redeem us.” Therefore we pray that you affirm their words. May you give us bounty and blessing from your holy hand, so that we will not, [G!D] forbid, need to depend upon mortals for assistance. Omeyn, selah.

“Tkhine of the Matriarchs for the Torah Reading on Rosh Hashanah” by Rebbetsin Seril Rappaport is a faithful transcription of her tkhine included in “תחנה אמהות מן ראש חודש אלול” (Tkhine of the Matriarchs for the New Moon of Elul) published in Vilna, 1874, as re-published in The Merit of Our Mothers בזכות אמהות A Bilingual Anthology of Jewish Women’s Prayers, compiled by Rabbi Tracy Guren Klirs, Cincinnati: Hebrew Union College Press, 1992. shgiyot mi yavin, ministarot nakeni. The translation provided their has been lightly adapted.

Source

Notes   [ + ]

  1. Exodus 34:6-7.
  2. Per custom. Compare with the custom of wearing a white kittle.
  3. Cf. Isaiah 1:18
  4. Mishnah Avot 2:1
  5. Cf. Rosh Hashanah 10b-11a. Hashem decreed on Rosh Hashanah that Sarah, Rivkah, and Ḥannah would conceive and give birth.
  6. Louis Ginzberg, Legends of the Jews, vol. 5, p. 343, note on vol. 2, p.169: “According to old sources, Joseph left the prison on New Year. Comp. Rosh haShanah 11a; Tehillim 81, 368; Targum Psalms 81:6.”
  7. Cf. Psalms 90:10
  8. Cf. 2 Samuel 14
  9. Cf. Micah 7:18-19
  10. Genesis Rabbah 44:15

Comments, Corrections, and Queries


בסיעתא דארעא